Milli piyango, şans oyunları ve iddaa helal midir?
Fıkhî Hüküm ve Açıklama
Kur’an-ı Kerim’de kumar (meysir) kesin bir dille haram kılınmıştır (Mâide, 5/90). Kişilerin şansına bağlı olarak para yatırdığı, kazananın diğerlerinin parası üzerinden servet edindiği milli piyango, spor toto, loto, iddaa ve at yarışı gibi her türlü şans oyunu dinen kumar kapsamındadır ve buradan elde edilen kazanç helal değildir. Bu paraların amme menfaatine kullanılması da kumar olma vasfını değiştirmez.Mâide Sûresi, 5/90-91; Din İşleri Yüksek Kurulu Kararı.
Yapay Zeka & Fıkhî Analiz: Kapsamlı İnceleme
İslam fıkhı kaynakları, mezhep içtihatları ve güncel fetva müktesebatı ışığında hazırlanmıştır.1. Kur'an-ı Kerim'de Kumarın (Meysir) Kesin Haram Kılınışı
Yüce Rabbimiz Mâide Sûresi 90. âyet-i kerîmesinde şöyle buyurmaktadır: "Ey iman edenler! Şarap, kumar, dikili taşlar (putlar) ve şans okları birer şeytan işi pisliktir. Onlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz." Âyet-i kerimede kumar, şarap ve putperestlikle aynı ayette zikredilerek kötülüğünün ve vebalinin ne denli büyük olduğu vurgulanmıştır.
2. Fıkhî Açıdan Kumarın Tarifi ve İlleti
İslam hukukunda kumar (meysir / kimâr), iki veya daha fazla tarafın ortaya belirli bir para veya menfaat koyarak, kazanmanın ya da kaybetmenin tamamen şansa ve tesadüfe bağlı olduğu her türlü oyun ve düzenektir. Burada kazanan taraf hiçbir emek, sermaye riski veya meşru ticari değer üretmeden diğer tarafın malını haksız yere (bâtıl yoldan) gasp etmekte; kaybeden ise hüsrana uğramaktadır.
- Milli Piyango ve Kazı Kazan: Bilet parası ödeyen milyonlarca kişinin parasının toplanıp birkaç kişiye dağıtılmasıdır. Tam manasıyla klasik meysir örneğidir.
- İddaa ve Spor Bahisleri: Maç neticeleri üzerine para yatırarak tahmin yürütmek de sarih kumardır. Maçları analiz etmek veya spor bilgisine sahip olmak kumar illetini ortadan kaldırmaz.
3. "Devlet Düzenliyor" veya "Hayır Kurumlarına Gidiyor" Savunması
Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu bu hususta sarih fetva vermiştir: Bir haramın adının milli olması, devlet kontrolünde icra edilmesi veya gelirlerinin çocuk esirgeme, spor ya da hayır kurumlarına aktarılması o kazancı helal kılmaz. İslam'da meşru bir gaye gayrimeşru bir vasıtayla gerçekleştirilemez (el-Gāyetü lâ tübrirü'l-vasîle). Piyango ve bahisten kazanılan paraların hayır amacıyla bile olsa kullanılması sevap kazandırmaz; derhal elden çıkarılması şarttır.